वक्तव्य
२०७२/ o८/१०
भारतको विहारवाट निर्वाचित भाजपाका सांसद किर्ति अजादले व्यक्त गरेका विचारहरूप्रति हाम्रो पार्टीको गम्भीर रूपले ध्यान आकर्षण भएको छ । उनले नेपालको तराई भूभागका १५ जिल्लाहरूलाई कुटनैतिक तरिका वा त्यो नभए युद्ध गरेर भएपनि भारतमा सामेल गर्ने अभिव्यक्ति प्रकट गरेका छन् । विहारको दरभड्डाको एउटा सार्वजनिक सभामा भाषण गर्दा उक्त अभिव्यक्ति दिएका थिए । आजादले प्रकट गरेको उक्त अभिव्यक्तिको काठमाडौँस्थित भारतीय राजदूतावासले आधिकारिक नभएको भनेर खण्डन गरेको छ । तर भारतीय दुतावासले नेपालको सन्दर्भमा संशोधनका लागि भारतले अगाडि ल्याएको सात बूंदे प्रस्तावलाई पनि आधारहीन भएको भनेर खण्डन गरेको थियो । तर व्यवहारमा भारतले ती संशोधनहरूलाई व्यावहारिक रूप दिन पूरा प्रयत्न गरिरहेको कुरा आमरूपमा थाहा भएको कुरा हो । त्यसैगरेर सुनसरीमा भारतीय जवानहरूले नेपालभित्र आएर नेपाली नागरिकहरूमाथि गोली प्रहार गरेको कुरालाई पनि भारतीय दूतावासले खण्डन गरेको छ । त्यसरी भारतीय दूतावासले बारम्बार सत्यलाई असत्य बताउने लामो श्रृङ्खलाको पृष्ठभूमिमा अहिले विहारका सांसदको अभिव्यक्तिलाई त्यसले आधिकारिक नबताएपनि भारत सरकारका सम्पूण नीति र गतिविधिहरूमाथि विचार गर्दाआजादको त्यो भनाइलाई हल्का रूपमा लिनु कुनै स्वतन्त्र र सार्वभौमिक राष्ट्रका सन्दर्भमा व्यक्त गरिएको आजादका अभिव्यक्ति पनि भारत सरकार वा सत्तारूढ भारतीय जनता पार्टीको मतलाई नै व्यक्त गरेको कुरा बुझ्न गार्हो पर्दैन ।
भारतले नेपालको संविधानमा संशोधनको लागि प्रस्तुत गरेको ७ बुँदे संशोधन प्रस्ताव र भारतीय नाकावन्दी समेतमाथि विचार गर्दा अन्तमा भारतले तराईका जिल्लाहरूमा प्रभुत्व कायम गर्ने उद्देश्यले नै काम गरेको देखिन्छ । त्यो नीतिलाई कार्यान्वित गर्न भारतले लामो समयदेखि योजनावद्ध प्रकारले काम गर्दै आएको छ । किर्ति आजादको अभिव्यक्ति त्यही सिलसिलाको पछिल्लो कडी हो । उनले इतिहासका सन्दर्भ र तथ्यहरूलाई तोडमोड गरेर अभिव्यक्ति दिएका छन् । उनले अङ्ग्रेजले नेपाललाई दिएको भनेर नेपालका १५ जिल्ला भारतले युद्ध गरेर भएपनि लिनुपर्ने कुरा गरेका छन् । तर इतिहासको कुरा गर्ने हो भने सन् १८१५ को सुगौली सन्धीद्वारा गढवाल, कुमाउ सहित नेपालका कैयौँ भागहरू अङ्ग्रेजले नेपालबाट लगेको थियो । नेपाल–अङ्ग्रेज युद्ध पश्चात् सम्पन्न सुगौली सन्धीमा नेपालले गुमाएका भू–भागहरूमध्ये पछिल्लो कालक्रममा अङ्ग्रेजसँगको कुटनीतिक सम्बन्ध, लेनदेन र सम्झौताका आधारमा नेपालले केही भू–भागहरू फिर्ता लिएको थियो । त्यसवेला भारत अङ्ग्रेज शासित भूमि थियो भने नेपाल एउटा स्वतन्त्र र स्वाधीन मुलुक थियो । १८१५को सुगौली सन्धी अनुसार नेपालले गुमाएका भू–भागहरूमध्ये केही भू–भाग नेपालले फिर्ता गर्न सफल भएपनि कुमाउ गढवाल समेतका कैयौँ क्षेत्रहरू भने फिर्ता भएनन् । किर्ति आजादले झैं इतिहासका ती सबै कुराहरू उल्टाउन खोज्ने हो भने राजनीतिक विषय कहाँ पुग्नेछ ? त्यो स्पष्ट छ ।
नेपालका विरुद्ध भारतीय नाकावन्दी चलिरहेको वेला आजादद्वारा व्यक्त अभिव्यक्तिलाई नेपालले हल्का रूपमा लिनु सही हुनेछैन । वास्तवमा आजादको अभिव्यक्ति भारतीय शासकवर्गको नेपालप्रतिको विस्तारवादी नीतिको एउटा झलक मात्र हो । त्यो अभिव्यक्तिले प्रश्न उठाउँछ कि भारतले प्रस्तुत गरेका संशोधन प्रस्ताव र नाकावन्दी समेतको उद्देश्य तराईलाई नेपालबाट अलग गर्ने र त्यसलाई भारतीय सङ्घमा मिलाउने त होइन ? त्यो पक्षबारे पनि गम्भीरतापूर्वक विचार गर्नुपर्ने आवश्यकता छ ।
सरकारले तराईका मधेशी वा थारू जनसमुदायहरूका न्यायपूर्ण मागहरूलाई पूरा गर्ने नीति अपनाउने तथा त्यहाँ शान्ति र सद्भावना कायम गर्ने प्रयत्न गर्नु पर्दछ । त्यहाँ निरपराध जनतामाथि शक्तिको प्रयोग वा कुनै दमनकारी कार्य नहोस् त्यसबारे पनि उच्च प्रकारको सतर्कता अपनाउन पर्ने आवश्यकता छ । तर तराइको आन्दोलनको सन्दर्भमा भारतले अगाडि सारेका संविधानमा संशोधनहरूको प्रस्तावलाई स्वीकार गर्नु, नाकावन्दी वा कुनै प्रकारको दवावका अगाडि झुकेर देशको राष्ट्रियतामा आँच पुग्ने प्रकारको कुनै काम गरिएमा त्यसका दूरगामी दूष्परिणामहरू हुनेछन् । कुनै पनि बाह्य हस्तक्षेप, दवाव र धम्कीका कारणले देशको राष्ट्रियता वा राष्ट्रहितमा आँच पुग्ने प्रकारका कुनै सम्झौता नगर्न पनि हाम्रो पार्टीले सरकारको ध्यान आकर्षण गराउन चाहन्छ ।
दुर्गा पौडेल
उपाध्यक्ष तथा प्रवक्ता
राष्ट्रिय जनमोर्चा
२०७२/ o८/१०
भारतको विहारवाट निर्वाचित भाजपाका सांसद किर्ति अजादले व्यक्त गरेका विचारहरूप्रति हाम्रो पार्टीको गम्भीर रूपले ध्यान आकर्षण भएको छ । उनले नेपालको तराई भूभागका १५ जिल्लाहरूलाई कुटनैतिक तरिका वा त्यो नभए युद्ध गरेर भएपनि भारतमा सामेल गर्ने अभिव्यक्ति प्रकट गरेका छन् । विहारको दरभड्डाको एउटा सार्वजनिक सभामा भाषण गर्दा उक्त अभिव्यक्ति दिएका थिए । आजादले प्रकट गरेको उक्त अभिव्यक्तिको काठमाडौँस्थित भारतीय राजदूतावासले आधिकारिक नभएको भनेर खण्डन गरेको छ । तर भारतीय दुतावासले नेपालको सन्दर्भमा संशोधनका लागि भारतले अगाडि ल्याएको सात बूंदे प्रस्तावलाई पनि आधारहीन भएको भनेर खण्डन गरेको थियो । तर व्यवहारमा भारतले ती संशोधनहरूलाई व्यावहारिक रूप दिन पूरा प्रयत्न गरिरहेको कुरा आमरूपमा थाहा भएको कुरा हो । त्यसैगरेर सुनसरीमा भारतीय जवानहरूले नेपालभित्र आएर नेपाली नागरिकहरूमाथि गोली प्रहार गरेको कुरालाई पनि भारतीय दूतावासले खण्डन गरेको छ । त्यसरी भारतीय दूतावासले बारम्बार सत्यलाई असत्य बताउने लामो श्रृङ्खलाको पृष्ठभूमिमा अहिले विहारका सांसदको अभिव्यक्तिलाई त्यसले आधिकारिक नबताएपनि भारत सरकारका सम्पूण नीति र गतिविधिहरूमाथि विचार गर्दाआजादको त्यो भनाइलाई हल्का रूपमा लिनु कुनै स्वतन्त्र र सार्वभौमिक राष्ट्रका सन्दर्भमा व्यक्त गरिएको आजादका अभिव्यक्ति पनि भारत सरकार वा सत्तारूढ भारतीय जनता पार्टीको मतलाई नै व्यक्त गरेको कुरा बुझ्न गार्हो पर्दैन ।
भारतले नेपालको संविधानमा संशोधनको लागि प्रस्तुत गरेको ७ बुँदे संशोधन प्रस्ताव र भारतीय नाकावन्दी समेतमाथि विचार गर्दा अन्तमा भारतले तराईका जिल्लाहरूमा प्रभुत्व कायम गर्ने उद्देश्यले नै काम गरेको देखिन्छ । त्यो नीतिलाई कार्यान्वित गर्न भारतले लामो समयदेखि योजनावद्ध प्रकारले काम गर्दै आएको छ । किर्ति आजादको अभिव्यक्ति त्यही सिलसिलाको पछिल्लो कडी हो । उनले इतिहासका सन्दर्भ र तथ्यहरूलाई तोडमोड गरेर अभिव्यक्ति दिएका छन् । उनले अङ्ग्रेजले नेपाललाई दिएको भनेर नेपालका १५ जिल्ला भारतले युद्ध गरेर भएपनि लिनुपर्ने कुरा गरेका छन् । तर इतिहासको कुरा गर्ने हो भने सन् १८१५ को सुगौली सन्धीद्वारा गढवाल, कुमाउ सहित नेपालका कैयौँ भागहरू अङ्ग्रेजले नेपालबाट लगेको थियो । नेपाल–अङ्ग्रेज युद्ध पश्चात् सम्पन्न सुगौली सन्धीमा नेपालले गुमाएका भू–भागहरूमध्ये पछिल्लो कालक्रममा अङ्ग्रेजसँगको कुटनीतिक सम्बन्ध, लेनदेन र सम्झौताका आधारमा नेपालले केही भू–भागहरू फिर्ता लिएको थियो । त्यसवेला भारत अङ्ग्रेज शासित भूमि थियो भने नेपाल एउटा स्वतन्त्र र स्वाधीन मुलुक थियो । १८१५को सुगौली सन्धी अनुसार नेपालले गुमाएका भू–भागहरूमध्ये केही भू–भाग नेपालले फिर्ता गर्न सफल भएपनि कुमाउ गढवाल समेतका कैयौँ क्षेत्रहरू भने फिर्ता भएनन् । किर्ति आजादले झैं इतिहासका ती सबै कुराहरू उल्टाउन खोज्ने हो भने राजनीतिक विषय कहाँ पुग्नेछ ? त्यो स्पष्ट छ ।
नेपालका विरुद्ध भारतीय नाकावन्दी चलिरहेको वेला आजादद्वारा व्यक्त अभिव्यक्तिलाई नेपालले हल्का रूपमा लिनु सही हुनेछैन । वास्तवमा आजादको अभिव्यक्ति भारतीय शासकवर्गको नेपालप्रतिको विस्तारवादी नीतिको एउटा झलक मात्र हो । त्यो अभिव्यक्तिले प्रश्न उठाउँछ कि भारतले प्रस्तुत गरेका संशोधन प्रस्ताव र नाकावन्दी समेतको उद्देश्य तराईलाई नेपालबाट अलग गर्ने र त्यसलाई भारतीय सङ्घमा मिलाउने त होइन ? त्यो पक्षबारे पनि गम्भीरतापूर्वक विचार गर्नुपर्ने आवश्यकता छ ।
सरकारले तराईका मधेशी वा थारू जनसमुदायहरूका न्यायपूर्ण मागहरूलाई पूरा गर्ने नीति अपनाउने तथा त्यहाँ शान्ति र सद्भावना कायम गर्ने प्रयत्न गर्नु पर्दछ । त्यहाँ निरपराध जनतामाथि शक्तिको प्रयोग वा कुनै दमनकारी कार्य नहोस् त्यसबारे पनि उच्च प्रकारको सतर्कता अपनाउन पर्ने आवश्यकता छ । तर तराइको आन्दोलनको सन्दर्भमा भारतले अगाडि सारेका संविधानमा संशोधनहरूको प्रस्तावलाई स्वीकार गर्नु, नाकावन्दी वा कुनै प्रकारको दवावका अगाडि झुकेर देशको राष्ट्रियतामा आँच पुग्ने प्रकारको कुनै काम गरिएमा त्यसका दूरगामी दूष्परिणामहरू हुनेछन् । कुनै पनि बाह्य हस्तक्षेप, दवाव र धम्कीका कारणले देशको राष्ट्रियता वा राष्ट्रहितमा आँच पुग्ने प्रकारका कुनै सम्झौता नगर्न पनि हाम्रो पार्टीले सरकारको ध्यान आकर्षण गराउन चाहन्छ ।
दुर्गा पौडेल
उपाध्यक्ष तथा प्रवक्ता
राष्ट्रिय जनमोर्चा
प्रमुख अतिथि
शोभाकान्त लामिछानेले आज हामी यसरी तिहार मनाई रहँदा हाम्रो मुलुक र जनताले
भने अत्यन्तै संकटपूर्ण अवस्थाको सामना गर्न परिरहेको र भारतले नेपालको
संविधान सभाको करिब नब्बे प्रतिशत बहुमतद्वारा जारी संविधान माथि शंसोधन
गर्नु पर्ने शर्त सहित जारी राखेको नाकाबन्दीले स्पष्ट रुपमा नै नेपालको
राष्ट्रिय स्वाधीनता माथि हस्तक्षेप गरिएको प्रमाणित भएको बताउदै हामी
प्रवासबाट पनि यसको बिरुद्ध सशक्त रुपले आवाज उठाउँदै हामीले आफ्नो
स्वाभिमानलाई कहिल्यै पनि झुक्न दिन नहुने सन्देश नेपाल सरकार समक्ष
पर्याउनु पर्ने आवश्यकता औल्याउदै यो दीपावलीले सबैलाई आफ्नो राष्ट्रीयता
प्रति समर्पित रहन प्रेरण मिलोस् भन्ने शुभकामना ब्यक्त गर्नु भयो । 
रक्तिम अभियान ओमानद्वारा "मधेसी पहाडी हिमालका हिमाली
सयौ जाति जनजाति हामी सबै नेपाली" बोलको गीत सहित अघि बढेको सांस्कृतिक
कार्यक्रममा रक्तिम कलाकारहरुद्वारा रोचक देउसी भैलो गीत र नाच प्रस्तुत
गरिएको थियो । "कस्तो होला नेपालको चित्र यही कुरा खेल्दैछ मनभित्र", "
पानी पिउदै बसौला नदीको, मुखै हेर्न मन छैन मोदीको" जस्ता गीतका टुक्कामा
कलाकारहरुसंगै दर्शकहरु पनि नाचेका थिए । 
"जहाँ भोको पेटले दानापानी
मागेको हुन्छ, अन्याय र अत्याचारले जहाँ सिमा नाघेको हुन्छ त्यहाँ फुट्छ
ज्वालामुखी" बोलको जोशिला गीत र नृत्यले साँच्चै नै नाकाबन्दिले आक्रान्त
नेपाली जनतालाई हौसला प्रदान गरिरहेको आभाष हुन्थ्यो भने सम्पूर्ण
दर्शकहरुले ताली बजाई समर्थन जनाई रहेको थियो । "पयौ फुल्दा त्यो लेक
लेक...सयपत्री फुल्दा तिहारको बेला भाई मेरो कहाँ डुल्दैछ" बोलको गीत तथा
नृत्यले सबैलाई भाबुक बनाएको थियो । 
यसरी नै "नेपाली माटोले भन्छ
तिमीलाई", "सामन्तले नौ जाल बुन्छ आखिरीमा जनताकै जित हुन्छ ", "पसिना
हाम्रो बगेर गयो धनको आशैमा"," उठ बेली उठ चमेली", "म निर्धाको गाथा लेखेर"
जस्ता मार्मिक र जोशिला गीतहरुमा प्रस्तुत नृत्य र अभिनयले कार्यक्रमलाई
अझ रोचक बनाएको थियो ।
सो कार्यक्रममा महिला बिभागकी अध्यक्ष लक्ष्मी
रायमाझी, रक्तिम ओमानका अध्यक्ष नारायण ज्ञवाली, केन्द्रीय सचिब राम कुमार
चौधरी, रुवी एरिया समितिका अध्यक्ष टंक आचार्य, घाला एरिया समितिका अध्यक्ष
लोकेन्द्र सुनुवार, सीब एरियाका अध्यक्ष दिल बहादुर बिक, भानुभक्त
द्विषतबार्षिकी समारोहकी अध्यक्ष मुना नेपाल, अर्घाखाँची टाइम्सका पत्रकार
शालिकराम आचार्य लगायतका अतिथिहरुले शुभकामना मन्तब्य राखेका थिए । 
कार्यक्रम सभापति दिल प्रसाद पौडेलले संस्कृतिको नाममा आज अश्लिता र छाडापन
मौलाई रहेको र यस्तै जनवादी गीत संगीतद्वारा जनचेतना जगाउनु अहिलेको
आवश्यकता भएको हुनाले यो कार्यक्रमको आयोजना गरिएको बताउदै कार्यक्रम सफल
पार्न उपस्थिति जनाई दिने सबै महानुभावलाई हार्दिक धन्यवाद दिंदै कार्यक्रम
समापन गरिएको थियो ।
केन्द्रीय सदस्य शालिकराम आचार्यको बिशेष पहलमा भिम भट्टराईको सञ्चालन
तथा रूपलाल पाण्डेको अध्यक्षतामा सम्पन्न सो भेलाले एघार पूर्ण र चार वैकल्
सोही भेलाले तिन सदस्यीय सल्लाहकार समितिको पनि चयन
गरिएको छ जसमा, शालिकराम आचार्य र युबराज आर्याल र रुपलाल पाण्डे रहेका छन्
। अन्तर्राष्ट्रीय नेपाली एकता समाजका कोषाध्यक्ष शोभाकान्त लामिछाने,
केन्द्रीय अध्यक्ष छबीलाल बस्नेत, महिला बिभाग प्रमुख लक्ष्मी रायमाझी,
रुवी एरिया समितिका अध्यक्ष टंक आचार्य, घाला ए एरिया समितिका अध्यक्ष
लोकेन्द्र सुनुवार लगायतका अतिथिहरुले नवनिर्वाचित समितिका पदाधिकारीहरुलाई
बधाई तथा शुभकामना दिनु भएको थियो ।
निर्णायक शोभाकान्त लामिछाने ज्यूले यो प्रतियोगिताले प्रतियोगीहरुको
बकतृत्व कलामा बृद्धि हुने तथा उनिहरुले केही नयाँ ज्ञान हासिल गरेको साथै
उनीहरुमा भएको कमिकमजोरीहरुलाई सच्याउने मौका समेत मिलेको र आगामी दिनमा
यस्ता कार्यक्रमहरु लाई अन्य एरिया तथा बिभागहरुले पनि अझ बृहत् रुपमा
आयोजना गर्नु पर्ने कुरामा जोड दिनु भयो । प्रतियोगीहरुको सम्बोधन,
बिषयबस्तुमाथि केन्द्रित र समापन शैलीलाई हेरेर आफुले तीन जना विजेताहरुको
छनौट गरेतापनि सबै जनाको प्रयास अति नै उत्साहजनक र सबैको भनाई तार्किक र
गहन रहेको उनले बताउनु भयो ।
सो प्रतियोगितामा बिभिन्न एरिया र बिभागहरुबाट सन्तोष
सापकोटा, टंक आचार्य, कमला खनाल, कुमारी तितुङ्, मेख बहादुर खत्री, दिल
बहादुर बिक, राम कुमार चौधरी र दिल प्रसाद पौडेलको सहभागिता रहेका थिए भने
प्रथम, द्वितीय र तृतीय स्थान प्राप्त विजेताहरुलाई पुरस्कारको पनि
ब्यवस्था रहेका थिए ।